Meer dan de helft van de kinderen die na lange tijd stopt met ADHD medicatie verslechtert niet of nauwelijks

Meer dan de helft van de kinderen die al lange tijd methylfenidaat als ADHD medicatie gebruikt verslechtert niet of nauwelijks als ze stoppen met het medicijn. Dit laat het belang zien van het jaarlijks overwegen van een proefstop, zoals ook de aanbeveling van klinische richtlijnen is. Als gekeken wordt naar de groep als geheel is behandeling met medicatie nog steeds effectief, ook na langer dan twee jaar gebruik. Dit zijn de belangrijkste conclusies van een wetenschappelijk onderzoek dat is uitgevoerd door onderzoekers van Accare en het UMCG, met financiële ondersteuning van ZonMw. De eerste resultaten zijn gepubliceerd in het toonaangevende wetenschappelijke tijdschrift The American Journal of Psychiatry. 

Een onderzoeksteam van Accare heeft, onder leiding van hoogleraar kinder- en jeugdpsychiatrie Pieter Hoekstra, de afgelopen jaren onderzoek verricht naar de lange termijn effectiviteit van methylfenidaat. De stof is beter bekend onder de merknamen Ritalin of Concerta. 94 kinderen en jongeren die de medicatie al langer dan twee jaar gebruikten namen deel aan het onderzoek. De helft van de kinderen bleef de medicatie gedurende de onderzoeksperiode van zeven weken gebruiken. De andere helft bouwde stapsgewijs af en gebruikte enkele weken een placebo (neppil). Niemand wist in welke groep het kind was ingedeeld.

Onderzoekster Anne-Flore Matthijssen promoveert op het onderzoek. Zij vertelt: “Uit het onderzoek blijkt dat de groep met kinderen die afbouwde in zijn geheel meer ADHD kenmerken liet zien na zeven weken dan de groep met kinderen die de medicatie bleef gebruiken, zowel in de thuissituatie als de schoolsituatie. Dit was met name zichtbaar bij de jongere deelnemers van het onderzoek. Echter, als er niet op groepsniveau gekeken wordt maar naar het individuele kind blijkt dat 60% van de kinderen die afbouwde niet of nauwelijks verslechterde.”

De onderzoekers merken op dat het mogelijk is dat met name kinderen en jongeren aan het onderzoek hebben deelgenomen die het gevoel hadden dat de medicatie minder goed werkte. Daarnaast waren de kinderen niet per definitie ingesteld op de optimale dosis. Deze beide factoren kunnen hebben geresulteerd in een onderschatting van de effectiviteit.

Klinische richtlijnen adviseren om na een jaar te evalueren of doorgaan met ADHD-medicatie nog zinvol is en raden aan daarbij een proefstop te overwegen. Het blijft echter onduidelijk hoe de evaluaties rondom het continueren van de behandeling precies moeten gebeuren. Bij Accare loopt daarom nu een onderzoek waarbij alle kinderen die de komende tijd starten met het slikken van methylfenidaat een jaar later een placebo gecontroleerde proefstop doen (mochten ze dan het medicijn nog gebruiken). Als de effectiviteit van de behandeling regelmatig gecontroleerd wordt kan onnodig (lang) medicatiegebruik tegen worden gegaan.

Het wetenschappelijke artikel is te downloaden via onderstaande link: 
https://ajp.psychiatryonline.org/doi/full/10.1176/appi.ajp.2019.18111296?url_ver=Z39.88-2003&rfr_id=ori:rid:crossref.org&rfr_dat=cr_pub%3dpubmed